ऑटिझम समजून घेणे
ऑटिझम असलेले प्रत्येक मूल जगाचा अनुभव स्वतःच्या खास पद्धतीने घेते. काही मुले वेगळ्या प्रकारे संवाद साधतात, आवाज, प्रकाश, स्पर्श किंवा हालचालींना अधिक तीव्र प्रतिसाद देतात, ठरलेल्या दिनक्रमाला प्राधान्य देतात, किंवा सामाजिक प्रसंग समजून घेणे त्यांना कठीण जाते. प्रत्येक मूल वेगळे असले तरी, त्याच्या खास गरजा समजून घेतल्यास अर्थपूर्ण वाढ, शिकणे आणि सहभागासाठी नव्या संधी निर्माण होऊ शकतात.
पालक काय पाहू शकतात
तुमच्या मुलामध्ये तुम्हाला हे दिसू शकते:
- एकटे खेळणे पसंत करते किंवा इतर मुलांशी वेगळ्या पद्धतीने वागते (सामाजिक संवाद आणि सामाजिक आंतरक्रिया)
- अपेक्षेपेक्षा कमी शब्द वापरते, तीच वाक्ये पुन्हा पुन्हा बोलते, किंवा आपल्या गरजा सांगणे कठीण जाते (संवादातील अडचणी)
- दिनक्रम अचानक बदलला की अस्वस्थ होते (विचारांची लवचिकता आणि भावनिक नियंत्रण)
- मिक्सर, हँड ड्रायर, शाळेतील सभा किंवा रहदारी अशा रोजच्या आवाजांच्या वेळी कान झाकते (श्रवण संवेदनशीलता)
- पोत, वास, रंग किंवा दिसण्यामुळे काही पदार्थ खाण्यास नकार देते (संवेदी प्रक्रियेतील फरक)
- विशिष्ट कपडे, टॅग, मोजे, बूट किंवा केस कापणे टाळते (स्पर्श संवेदनशीलता)
- वस्तू सतत फिरवणे, खेळणी रांगेत लावणे किंवा हलणाऱ्या वस्तू पाहणे आवडते (पुनरावृत्तीचे वर्तन आणि मर्यादित आवडी)
- गटातील उपक्रम, वाढदिवसाच्या पार्ट्या किंवा मैदानी खेळांत सामील होणे कठीण जाते (सामाजिक सहभाग)
- कपडे घालणे, जेवणे, स्वच्छता किंवा शौचालयाचा वापर वयाच्या मानाने अधिक कठीण जाते (दैनंदिन जीवन कौशल्ये)
- गजबजलेल्या वातावरणात हतबल किंवा चिडचिडे वाटते, किंवा भावनिक उद्रेक होतो (संवेदी अतिभार आणि स्व-नियंत्रणातील अडचणी)
व्यावसायिक चिकित्सा कशी मदत करू शकते
ऑक्युपेशनल थेरपी मुलांना रोजच्या आयुष्यात अधिक आरामात, आत्मविश्वासाने आणि स्वावलंबीपणे सहभागी होण्यास मदत करते. यामध्ये पुढील गोष्टींचा समावेश असू शकतो:
- संवेदी गरजा समजून घेणे आणि त्यांना आधार देणे (संवेदी प्रक्रिया आणि नियंत्रण)
- भावनिक नियंत्रण आणि परिस्थिती हाताळण्याच्या पद्धती सुधारणे (स्व-नियंत्रण कौशल्ये)
- खेळण्याची कौशल्ये आणि सामाजिक सहभाग विकसित करणे (सामाजिक सहभाग आणि आंतरक्रिया)
- लिहिणे, चित्र काढणे, कात्री वापरणे आणि वर्गातील कामांसाठी लागणारी सूक्ष्म हालचाल कौशल्ये विकसित करणे (सूक्ष्म हालचाल विकास)
- समन्वय, तोल, शरीराची जाणीव आणि हालचालींतील आत्मविश्वास सुधारणे (स्थूल हालचाल कौशल्ये आणि हालचाल नियोजन)
- कपडे घालणे, जेवणे, स्वच्छता आणि शौचालय कौशल्यांना आधार देणे (दैनंदिन जीवन कौशल्ये)
- शालेय उपक्रमांतील लक्ष आणि सहभाग वाढवणे (शालेय तयारी आणि वर्गातील सहभाग)
- रोजच्या दिनक्रमात स्वावलंबन वाढवणे (कार्यात्मक स्वावलंबन)
साहाय्याचा विचार करा जर
- •तुमचे मूल गोंधळून जात असल्यामुळे कुटुंबासोबत बाहेर फिरायला जाणे अनेकदा तणावपूर्ण वाटते
- •कपडे घालणे, जेवण, स्वच्छता किंवा एका कामातून दुसऱ्या कामाकडे वळणे यांसारख्या रोजच्या गोष्टींमुळे वारंवार चिडचिड होते
- •संवेदी संवेदनशीलतेमुळे घरात, शाळेत किंवा समाजात सहभाग घेणे कठीण होते
- •तुमचे मूल वयानुरूप खेळ किंवा सामाजिक संवाद टाळते
- •शिक्षकांनी शिकणे, वर्तन, लक्ष किंवा वर्गातील सहभागाबाबत चिंता व्यक्त केली आहे
- •रोजच्या गोष्टी अधिक सहजपणे करता याव्यात यासाठी तुमच्या मुलाला अतिरिक्त आधाराची गरज आहे असे तुम्हाला वाटते
- •तुमचे मूल अपेक्षेप्रमाणे शब्द वापरत नाही, संभाषण करणे त्याला कठीण जाते, किंवा त्याला हवे ते सांगता येत नाही
प्रत्येक मुलाचा प्रवास वेगळा असतो
निदान म्हणजे मुलाची संपूर्ण ओळख नव्हे.
प्रत्येक मुलाची स्वतःची बलस्थाने, आवडी, स्वभाव आणि जग अनुभवण्याची पद्धत असते. मूल जसे आहे तसे बदलणे हे आमचे ध्येय नाही; तर त्याच्या गरजा अधिक चांगल्या प्रकारे समजून घेणे, त्याच्या बलस्थानांना आधार देणे आणि त्याला व त्याच्या कुटुंबाला महत्त्वाच्या वाटणाऱ्या गोष्टींमध्ये त्याला अधिक यशस्वीपणे सहभागी होता यावे यासाठी मदत करणे हे आहे.